İlginizi Çekebilir
  1. Ana Sayfa
  2. Teknoloji
  3. Rolls-Royce’un Tamamen Elektirikli Uçağı “Spirit of Innovation” Dünyanın En Hızlı Uçağı Olmayı Başardı

Rolls-Royce’un Tamamen Elektirikli Uçağı “Spirit of Innovation” Dünyanın En Hızlı Uçağı Olmayı Başardı


Rolls-Royce’un büsbütün elektrikli uçağı “Spirit of Innovation”, üç yeni dünya rekoru kırarak dünyanın en süratli elektrikli uçağı olarak tarihe geçti. Rekor denemesini muvaffakiyetle tamamlayan uçak, 16 Kasım 2021 Türkiye saatiyle 18.45’te 3 kilometrede 555.9 km/s azamî sürate ulaşarak, 213.04 km/s olan mevcut rekoru muvaffakiyetle kırdı. Birleşik Krallık Savunma Bakanlığı’nın Boscombe Down deneysel uçak test alanında yapılan sonraki denemelerinde uçak, 15 kilometrede 532.1km/s (330 mph) sürate ulaşarak, evvelki rekordan 292.8 km/s daha süratli bir biçimde 3000 metreye en süratli ulaşma mühleti rekorunu 60 saniyede kırmayı da başardı. Öte yandan rekor denemesi kapsamında elde ettiği 623 km/s azamî süratle “Spirit of Innovation”, dünyanın en süratli büsbütün elektrikli uçağı unvanına da sahip oldu.

Yapılan ağır çalışmalar sonucunda kırılan bu rekorlar, dünya havacılık ve uzay rekorlarını denetleyen ve onaylayan Dünya Hava Sporları Federasyonu (FAI) tarafından resmî olarak teyit edildi.

Elde edilen bu muvaffakiyetten ötürü büyük sevinç duyduğunu tabir eden Rolls-Royce CEO’su Warren East, hususla ilgili şunları söyledi: “Tamamen elektrikli dünya sürat rekorunu elde etmek, ACCEL grubu ve Rolls-Royce için inanılmaz bir muvaffakiyet. Tüm iş ortaklarımıza ve bilhassa Electroflight’a, bu öncü teşebbüsü gerçekleştirmede sağladıkları iş birliği için teşekkür ediyorum. Gerçekleştirdiğimiz bu proje için geliştirdiğimiz ileri batarya ve tahrik teknolojisiyle de, Gelişmiş Hava Hareketliliği (AAM) pazarının heyecan verici uygulamalar elde etmesine öncülük etmekten gurur duyuyorum. COP26 konferansında dünyanın hareket muhtaçlığına odaklanmasını takiben elde ettiğimiz bu muvaffakiyet, karbon sıfır’ı gerçeğe dönüştürmeye yardımcı olarak; hava, kara ve deniz nakliyatını karbondan arındırmak gayesiyle gereksinim duyulan teknolojik atılımları sağlama amaçlarımızı de destekleyecek.”

Rolls-Royce’un geliştirdiği “Spirit of Innovation”, ACCEL “Uçuş Elektrifikasyonunu Hızlandırma” projesinin bir modülü. Projenin yarı finansmanı ise, İş, Güç ve Endüstriyel Strateji Bakanlığı ve Innovate UK paydaşlığı ile Aerospace Technology Institute (ATI) tarafından sağlanıyor.

Projenin elde ettiği bu muvaffakiyetin orijinal rekorlar için bir kilometre taşı olduğunu belirten Birleşik Krallık Devlet Bakanı Kwasi Kwarteng, şunları belirtti: “Rolls-Royce’un ihtilal niteliğindeki “Spirit of Innovation” uçağı, husus inovasyon olduğunda Birleşik Krallık’ın mühendislik alanındaki uzmanlığının bir öbür delili. Umuyorum ki bu rekor, elektrikli uçuşun potansiyelini göstererek, bunu günlük hayatın bir kesimi hâline getirebilecek teknolojilerin geliştirilmesine de yardımcı olacak. Hasebiyle Birleşik Krallık hükûmeti olarak, insanların bugün olduğu üzere fakat emisyonları azaltacak biçimde uçmalarını sağlayacak daha pak, daha yeşil uçakların geliştirilmesi bizim için hayli kıymetli. Bu kapsamda gerekli özel yatırımları yaparak, bu cins projeleri desteklemekten gurur duyuyoruz.”

Öte yandan uçak, rekor denemelerinde 400kW (500+hp) elektrikli güç aktarma kümesi ve şimdiye kadar bir uçağa monte edilmiş en güç-yoğun tahrik batarya grubu sayesinde meselesiz bir biçimde gökyüzüyle buluşmayı başardı. Yapılan bu projede Rolls-Royce, havacılıkta güç depolama uzmanı Electroflight ve otomotiv aktarma kümesi tedarikçisi YASA ile birlikte çalışarak bu rekoru mümkün kıldığını açıkladı. Proje ve dünya rekoru denemelerinin, elde ettikleri değerli teknik muvaffakiyetin yanı sıra, büsbütün elektrikli kentsel hava hareketliliğine ve hibrit elektrikli kısa aralık uçaklarına yönelik elektrikli güç ve tahrik sistemleri için de değerli datalar sağladığı belirtildi. Bunlara örnek olarak ise “hava taksilerin” bataryalardan beklediği özelliklerin “Spirit of Innovation” için geliştirilenlere çok misal olması gösterildi.

Yaptıkları bu iş birliğiyle gurur duyduklarını belirten Electroflight Genel Müdürü Stjohn Youngman, yorumlarını, “Bu dönüm noktası niteliğindeki projenin bir kesimi olmaktan son derece memnunuz. Projenin başarısı, Electroflight takımının ve tedarikçilerimizin özverili çalışmalarının adeta bir mükafatı niteliğinde. Takviye verdiğimiz bu proje, tahrik ve batarya sistemlerinin tecrübeli program ortaklarıyla iş birliği içinde geliştirilmesi ve hava seyahatinin karbondan arındırılmasına öncü olacak dünya standartlarında bir mühendislik kabiliyeti ile sonuçlandı. Bu kapsamda atacağımız bir sonraki adım, bu öncü teknolojiyi daha sürdürülebilir uçuşlar elde etmek için havacılık sanayisi genelinde uygulanabilecek bir formda uyarlamak olacak.” kelamlarıyla paylaştı.

Gerçekleştirilen bu projenin temel yüklenicisi Rolls-Royce, 1930’ların başındaki Schneider Trophy’lerine kadar uzanan, uçuş suratı rekoru denemeleri ve rekorlar kırma konusunda da inanılmaz bir geçmişe sahip. Bu doğrultuda Rolls-Royce’un sahip olduğu bu geçmişi ardına alan test pilotu ve Rolls-Royce Uçuş Operasyonları Yöneticisi Phill O’Dell’in “Spirit of Innovation” uçağı ile elde ettiği sürat, Siemens eAircraft tahrikli Extra 330 LE akrobasi uçağının 2017’de kırdığı rekordan 213.04 km/s daha süratli olarak sonuçlandı. Elde edilen bu muvaffakiyetin akabinde Dünya Hava Sporları Federasyonu (FAI), sürat tarihinde bu kadar kısa müddette bu derece değerli bir artış olmadığını belirterek, havacılıkta elektrifikasyonunun süratle ilerlediğini söz etti.

Kırılan bu rekoru en yakından deneyimleyen kişi olan Phill O’Dell, elde ettiği bu muvaffakiyet hakkında, “Tamamen elektrikli uçuşa öncülük edecek dünya rekorunu kırmak benim için epey kıymetliydi. Elde ettiğimiz bu muvaffakiyet yanlızca benim mesleğimin en ilgi cazibeli olayı değil, ayrıyeten tüm takım için de harika bir muvaffakiyet. Havacılığın geleceğini şekillendirmeye ve bu alanda öncü olmaya çalışan Rolls-Royce’un bu eşsiz kıssasında ön saflarda yer alma fırsatı, benim hayallerimin de ötesindeydi.” dedi.

Projeye takviye veren her üç kuruluşun da inanılmaz bir muvaffakiyete imza attığını belirten Rolls-Royce, uçağın geliştirilme süreci boyunca her iki ortağın motor konusundaki geçmişinden ve bilhassa Electroflight’ın süratli temposundan çok şey öğrendiğini belirtti. Öte yandan şirket, sivil havacılık sanayisinde gereksinim duyulan son derece önemli emniyet ve test teknikleri de dâhil olmak üzere ortaklarıyla uzmanlık ve teknoloji paylaşımında bulunduğunu da açıkladı. Münasebetiyle, uçağın dünya rekorunu kırmasındaki en kıymetli ögesinin her üç ortağın da eforu ve uyumu olduğu söz edildi.

Sağlanan bu muvaffakiyetin geleceğin elektrikli uçuşları için bir kilometre taşı olduğunu belirten YASA’nın Teknolojiden Sorumlu Lideri Dr. Tim Woolmer yorumlarını, “Elektrikli uçuşlar, tıpkı 70 yıl evvel jet motorunun öncü olduğu üzere hareketlilik için de dönüştürücü olacak. Bu kapsamda ultra-yüksek performanslı, çok düşük yüklü elektrikli motorlarımızın “Spirit of Innovation” uçağını bu büyük suratlara ulaştırdığını görmek bizleri epey keyifli ediyor. Öte yandan, ACCEL üzere ortak çalışmaya dayalı projelerimizin bizi, emisyonsuz elektrikli uçuşun herkes için ticari gerçeklik hâline gelmesine bir adım daha yaklaştırdığını bilmek bizi çok heyecanlandırıyor.” kelamlarıyla tabir etti.

Yapılan açıklamalarla ACCEL programının tıpkı vakitte iki büyük İngiliz öncü tarafından da desteklendiği belirtildi. Bunlar ortasında cazibeli ve takviye araçları olarak büsbütün elektrikli sıfır emisyonlu Jaguar I-PACE araçlarını ödünç veren Jaguar Land Rover’ın ve rekor denemesinde resmî zamanlama ortağı olan lüks saat üreticisi Bremont olduğu açıklandı. Öte yandan uçağın, Savunma Bakanlığı’nın QinetiQ tarafından yönetilen Boscombe Down alanından havalandığı ve FAI’nin Powered Airplane C-1C Electric sınıfında rekor denemeleri yönergelerine nazaran uçtuğu tabir edildi. “Spirit of Innovation” uçağını 15 km boyunca uçuran ve 3000 metreye tırmanma müddet rekorunu kıran kişinin ise Electroflight Test Pilotu Steve Jones olduğu belirtildi.

Havacılık Teknolojisi Enstitüsü (ATI) CEO’su Gary Elliott ise hususla ilgili olarak, “Başarıyla gerçekleştirilen ACCEL projesi, Birleşik Krallık teknolojisi ve inovasyonuna yapılan stratejik yatırımın, dünyada fevkalâde sonuçlar elde edebileceğini gözler önüne sererken, bizi gelecekte yolcu uçuşlarını karbondan arındırma yolunda da hayli teşvik ediyor. Bu bağlamda inanıyorum ki; Rolls-Royce, Electroflight ve Kanun’un bu başarısı, uzun yıllar boyunca yankı uyandıracak ve gelecek jenerasyon havacılık mühendislerine ilham verecek. Münasebetiyle, ATI olarak üzerimize düşeni yapmaktan gurur duyuyoruz. Elde ettikleri bu muvaffakiyet ile de bizi onurlandıran tüm takımı tebrik ediyorum.” dedi.

Rolls-Royce’un ACCEL projesi, havacılığı daha sürdürülebilir hâle getirmenin yollarından yalnızca biri. Şirket, Haziran ayında “UN Race to Zero” kampanyasına katılmasının akabinde bir yıl sonra, net sıfır karbon emisyonuna giden maksatlarını duyurmuştu. Bu kapsamda Rolls-Royce, yeni eserlerinin 2030 yılına kadar net sıfır faaliyetlerle uyumlu olmasını ve 2050 yılına kadar da tüm eserlerinin net sıfır ile uyumlu olmasını sağlamayı taahhüt ettiğini açıklamıştı.

Kaynak: (BHA) – Beyaz Haber Ajansı

Yorum Yap

Yorum Yap